Cách Sơ Cấp Cứu Khi Hít Phải Dịch Dạ Dày

Hít phải dịch dạ dày (hay còn gọi là hít sặc dịch dạ dày - aspiration of gastric content) được xem là một tình huống nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời và đúng cách.

Hít phải dịch dạ dày là hiện tượng khi dịch từ dạ dày đi ngược lên và lọt vào đường hô hấp dưới, gây ra phản ứng viêm, tắc nghẽn và có nguy cơ dẫn đến viêm phổi hít sặc (aspiration pneumonia) hoặc hội chứng Mendelson (viêm phổi hóa chất).

Hướng dẫn cách sơ cấp cứu khi hít phải dịch dạ dày

Bài viết này sẽ phân tích chuyên sâu về nguyên nhân, hậu quả, và đặc biệt là cách sơ cấp cứu khi gặp người hít phải dịch dạ dày, dựa trên các chứng cứ y học hiện đại. Đây là kiến thức quan trọng không chỉ với nhân viên y tế, mà còn với người chăm sóc bệnh nhân, gia đình có trẻ nhỏ, người cao tuổi hay bệnh nhân sau phẫu thuật.

1. Hít phải dịch dạ dày có nguy hiểm không?

Trào ngược dịch dạ dày vào phế quản gây ra các hậu quả bệnh lý và bệnh cảnh lâm sàng nguy kịch.

Cần cho bệnh nhân hít phải dịch dạ dày vào viện khi:

• Nguy cơ suy hô hấp.

• Giảm oxy máu sớm, trong vài phút sau khi hít phải dịch vị.

• Tiên lượng phụ thuộc điều trị sớm và tích cực. Vận chuyển bệnh nhân bằng xe cấp cứu có trang bị dụng cụ hồi sức hô hấp.

2. Độc tính khi hít phải dịch dạ dày

Dấu hiệu lâm sàng và triệu chứng phụ thuộc vào thể tích và pH dịch vị cũng như có hay không các yếu tố như: hít trên 25 mL dịch vị ở người lớn, pH nguy hiểm là <2,5. Sự có mặt của các mẩu thức ăn nhỏ gây ra phản ứng hạt thoái triển chậm gây tắc phế quản.

Các biện pháp trung hòà dịch vị hít phải đều không có tác dụng vì thực tế tổn thương xảy ra ngay lập tức và đồng thời HC1 vào máu ngay.

Viêm phổi là biến chứng thường gặp, đặc biệt là do vi khuẩn yếm khí.

3. Triệu chứng khi hít phải dịch dạ dày

Các triệu chứng khi hít phải dịch dạ dày thường xuất hiện ngay lập tức hoặc vài giờ sau đó, tùy vào lượng dịch, độ acid và tình trạng sức khỏe người bệnh. Cụ thể như sau:

3.1. Triệu chứng lâm sàng khi hít phải dịch dạ dày:

Chẩn đoán xác định hít phải dịch dạ dày dựa vào:

Hoàn cảnh thuận lợi: co giật toàn thân, chấn thương sọ não, hôn mê, ngừng tim.

Suy hô hấp cấp rồi phù phổi cấp tổn thương, nổi bật là dấu hiệu thở nhanh, thở rít, nhịp tim nhanh, ho, xanh tím.

Nghe phổi thường thấy ran ngáy, phản ứng viêm phế quản.

Thân nhiệt có thể tăng ngay cả khi không có nhiễm khuẩn.

Khi lượng dịch vị hít phải ít, triệu chứng không rầm rộ rales nổ khu trú ở phổi phải vì trục phế quản dốc dễ vào hơn.

3.2. Triệu chứng trên xét nghiệm khi hít phải dịch dạ dày:

Khí máu có giá trị đánh giá độ nặng.

Giảm oxy máu luôn gặp nhưng vừa phải và mất nhanh trong trường hợp pH dịch vị >2,5.

CO2 giảm nếu pH >2,5, CO2 tăng lên nếu pH <2,5 và tồn tại các mảnh thức ăn (gây tắc phế quản).

Xquang phối: hình mờ, không đồng đều, ranh giới không rõ ràng, xuất hiện nhanh và tồn tại ít nhất trong 24 36 giờ.

Nếu hình mờ đều nghĩ đến xẹp phổi.

4. Cách xử trí sơ cấp cứu khi gặp người hít phải dịch dạ dày

Để xử trí đúng khi gặp người hít phải dịch dạ dày, điều quan trọng nhất là giữ đường thở thông thoáng, ngăn dịch tiếp tục đi vào phổi và gọi cấp cứu ngay. Dưới đây là các bước sơ cấp cứu cơ bản theo mức độ chuyên môn:

4.1. Cách xử trí sơ cấp cứu ở nhà khi gặp người hít phải dịch dạ dày:

Giải phóng đường thở.

Nằm nghiêng an toàn.

Bricanyl 0,5mg tiêm dưới da hoặc salbutamol 1mg: tiêm tĩnh mạch chậm trong trường hợp co thắt phế quản, tiêm nhắc lại nếu cần.

Hydrocortison hemisuccinat 200 mg tiêm tĩnh mạch mỗi 4 giờ.

Thở oxy: 3 - 6L/phút.

4.2. Cách xử trí sơ cấp cứu tại khoa Cấp cứu hay khoa Hồi sức cấp cứu cho người hít phải dịch dạ dày:

Oxy 4 - 10 lít/phút, ống thông mũi hay mặt nạ.

Suy hô hấp nặng không cải thiện thì đặt ống nội khí quản, hút dịch phế quản, thở máy, đặt một đường truyền ngoại vi.

Hydrocortison hemisuccinat 150 - 200 mg tĩnh mạch mỗi 4 giờ (hoặc Solumedrol 40 mg).

Haemaccel hoặc Haes - steril 500 mL truyền tĩnh mạch nếu có truy mạch, sau đó truyền dịch một cách thận trọng để không làm nặng thêm tổn thương phổi.

Soi phế quản để hút mảnh thức ăn, điều trị xẹp phổi và lấy bệnh phẩm (cấy vi khuẩn).

Kháng sinh:

Axepim (hoặc gentamicin phối hợp với amikacin hoặc quinolon).

Metronidazol 500 mg truyền tĩnh mạch.

Viêm phổi do hít phải là biến chứng không phải hiếm gặp ở những bệnh nhân nặng đặc biệt là bệnh nhân hôn mê.

Biểu hiện thường kín đáo với bệnh cảnh suy hô hấp tăng lên, rales ẩm, rales nổ ở đáy phổi phải, chụp Xquang phổi thấy mờ không đồng đều thuỳ dưới phổi phải. Để tránh biến chứng này nên chú ý cho bệnh nhân nặng, hôn mê nằm đầu cao, giải quyết tình trạng chướng bụng, tránh ứ đọng thức ăn trong dạ dày. Nếu bệnh nhân hôn mê nên cho ăn nhỏ giọt (hoặc bằng máy cho ăn liên tục) qua ống thông dạ dày.

Tham khảo các sản phẩm chăm sóc sức khỏe chính hãng giúp phục hồi cơ thể sau khi hít phải dịch dạ dày tại: http:// https://edallyhanquoc.vn/thuc-pham-bao-ve-suc-khoe-edally-bh-han-quoc.html

Mọi thông tin chi tiết về sản phẩm cũng như chính sách đại lý xin vui lòng liên hệ edallyhanquoc.vn qua Hotline/Zalo: 0902.158.663 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.