Tháp Dinh Dưỡng Đảo Ngược Của Mỹ - Hiểu Và Áp Dụng Sao Cho Đúng?

Mỹ vừa công bố tháp dinh dưỡng mới dựa trên nhiều nghiên cứu và cái giá rất đắt họ đang phải trả. Họ nói thẳng - nước Mỹ đang trong tình trạng bệnh tật đầy mình: 50% dân số tiểu đường hoặc tiền tiểu đường, 75% dân số có bệnh mạn tính, 90% chi phí y tế liên quan trực tiếp đến ăn uống và lối sống.

Chỉ tính riêng trong năm 2023, nước Mỹ đã phải chi tới 4.400 tỷ UDS chỉ để giải quyết những hậu quả của Dinh dưỡng và lối sống không hợp lý, (gấp hơn 10 lần GDP của Việt Nam).

Đây là bản cập nhật cho hướng dẫn ra trước đây hồi 2020 với những khuyến cáo mạnh mẽ và rõ ràng hơn về việc cần thiết của sử dụng những đồ ăn tự nhiên và những tác hại của thực phẩm siêu chế biến và đường.

Điểm ấn tượng nhất trong hướng dẫn mới này đó là việc thay thế kim tự tháp dinh dưỡng được áp dụng từ trước đến giờ của Mỹ, thay vào đó là 1 kim tự tháp mới có hướng đảo ngược lại với những điểm nhấn khác biệt về đồ ăn được khuyến cáo nên ăn. Đây cũng là điểm nhấn của phong trào Make America Healthy Again MAHA của chính phủ nước này.

Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ - Hiểu và áp dụng sao cho đúng với người Việt Nam?

Tháp dinh dưỡng mới gần như đảo ngược tháp cũ: Protein, sữa và chất béo lành mạnh chiếm phần lớn nhất (cao gấp 1,7 tới 2 lần trước đây). Rau quả chiếm phần tương đương. Tinh bột - ngũ cốc chỉ chiếm phần nhỏ nhất, và phải là nguyên cám.

1. Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ nghĩa là gì? 

Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ nghĩa là hướng dẫn dinh dưỡng mới dành cho người Mỹ trong giai đoạn từ 2025-2030. Trong đó Protein chất lượng cao (thịt, cá, trứng, sữa), Rau củ quả, Chất béo tự nhiên (dầu ô liu, bơ, hạt…) được đặt ở vị trí ưu tiên hơn.

Ngược lại: Đường thêm vào, Ngũ cốc tinh luyện, Thực phẩm siêu chế biến (bánh kẹo công nghiệp, snack, đồ ăn đóng gói…) bị đẩy xuống cuối mô hình và được khuyến cáo hạn chế mạnh hơn.

Trọng tâm của thay đổi này trong Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ là:

Ăn thực phẩm thật thay vì chỉ tập trung vào ít béo và đếm calo.

Ăn đúng - không ăn sai.

2. Một số điểu chỉnh đáng lưu ý trong Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ

Hướng dẫn tập trung vào lượng protein được nạp vào cơ thể hơn ở phiên bản cũ. Đặt protein, sữa nguyên chất và chất béo lành mạnh lên trên cùng, ưu tiên hơn các thực phẩm giàu tinh bột như ngũ cốc tinh chế.

Hướng dẫn Dinh dưỡng của nhấn mạnh thông điệp “Eat Real Food”, nghĩa là thực phẩm nguyên bản, ít chế biến.

2.1. Với Protein trong Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ:

Tháp dinh dưỡng mới ưu tiên Protein trong mỗi bữa ăn, khuyến khích đưa protein chất lượng cao, từ thịt, trứng, cá, sữa, đậu, hạt… vào mọi bữa ăn.

Tăng lượng Protein khuyến nghị đáng kể so với trước, khoảng 1.2 - 1.6g protein/kg cân nặng, trên ngày, thay vì 0.8g/kg như trước.

Ví dụ: Trung bình một người 50kg cần bổ sung 50 x 1.4 = 70g protein/ngày. Tất nhiên không phải ăn 100g thịt là 100g đạm, mà 100g thịt lợn thăn nấu chín có khoảng 20g đạm.

Mức này gần như gấp đôi tiêu chuẩn cũ nhằm hồ trợ giữ cơ, cảm giác no, giúp kiểm soát cân nặng và sức khỏe tổng thể.

Đồng thời nguồn protein đa dạng cũng được khuyến thích, không chỉ từ thực vật mà cả từ động vật và sữa nguyên chất.

Sau khi Hướng dẫn dinh dưỡng được công bố Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ ủng hộ giảm đồ siêu chế biến và đường - việc này tốt cho giảm béo phì/ bệnh mạn tính - nhưng cần chú trọng lựa chọn nguồn protein an toàn cho tim mạch.

2.2. Với thực phẩm khác trong Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ:

Lượng calorie cần nạp của 1 người bình thường trong 1 ngày sẽ rơi vào khoảng 2000 kcal với khuyến cáo nên ưu tiên ăn ngũ cốc nguyên hạt từ 2 đến 4 bữa 1 ngày. Đồ ăn siêu chế biến coi như bị loại bỏ hoàn toàn khỏi danh sách này với khuyến cáo tránh ăn gần như toàn diện các loại đồ ăn mặn hay ngọt như kiểu bim bim, bánh quy hay kẹo. Với trẻ sơ sinh thì nên uống sữa mẹ trong ít nhất 6 tháng đầu và có thể kéo dài đến tầm 2 tuổi hoặc hơn nữa nếu có thể. Những sữa công thức thì chỉ nên dùng sữa có bổ sung sắt khi sữa mẹ không có đủ mà thôi. Trẻ cũng không nên ăn đường cho đến năm 10 tuổi.

Có 1 thứ khá khác biệt nữa đó là khuyến cáo sử dụng đồ uống có cồn. Dù theo hướng dẫn vẫn ghi là nên sử dụng hạn chế để đảm bảo sức khỏe, nhưng lại không đưa ra mức giới hạn kiểu nên chỉ dùng 1 hay 2 đơn vị mỗi ngày. Theo lời của 1 chuyên gia của trung tâm các dịch vụ medicare và Medicaid thì đồ uống có cồn là thứ giúp mọi người dễ liên kết với nhau hơn, vậy nên dù không nên sử dụng quá đà nhưng nếu cần nó sẽ giúp việc giao tiếp và chia sẻ khoảng khắc dễ dàng và vui vẻ hơn.

3. Vì sao Mỹ lại thay đổi hướng dẫn dinh dưỡng trong Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ?

Vẫn những nhóm thực phẩm đó, chỉ là đảo ngược thứ tự của cái tháp. Mỹ không điều chỉnh tháp dinh dưỡng chỉ vì xu hướng sức khỏe, mà vì hệ thống y tế không còn gánh nổi các bệnh mạn tính.

3.1. Sự thay đổi dưỡng trong Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ này xuất phát từ thực tế:

Tỷ lệ béo phì, tiểu đường, gan nhiễm mỡ vẫn tăng dù người dân tuân thủ khuyến nghị “ít béo”.

Khẩu phần ăn đủ năng lượng nhưng thiếu dinh dưỡng thực.

Trẻ em và người cao tuổi tiêu thụ quá nhiều thực phẩm siêu chế.

3.2. Nhưng tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ không có nghĩa là:

Không có nghĩa là ăn càng nhiều thịt càng tốt.

Không phải bỏ rau hay bỏ hoàn toàn carbohydrate.

Không khuyến khích chế độ ăn cực đoan.

3.3. Ngay trong các tài liệu và phản hồi từ giới khoa học về tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ cũng nhấn mạnh:

Thịt đỏ và sữa nguyên kem cần được sử dụng có kiểm soát.

Việc ưu tiên protein phải đi kèm rau củ, chất xơ và lối sống vận động.

Mô hình này là định hướng chung, không thay thế tư vấn cá nhân hoá.

Một số chuyên gia vẫn lo ngại nguy cơ tim mạch nếu áp dụng thiếu cân bằng - và đây là tranh luận khoa học đang diễn ra, chứ không phải kết luận.

4. Bản chất của tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ là gì?

Trả lại vị trí xứng đáng cho protein và chất béo tự nhiên.

Nhìn thẳng vào tác hại của đường và thực phẩm siêu chế biến.

Chuyển trọng tâm từ “ăn bao nhiêu” sang “ăn cái gì nuôi cơ thể”.

Nó không nói rằng mô hình cũ hoàn toàn sai, mà thừa nhận rằng bối cảnh hiện nay cần phải thay đổi.

Tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ không phải lời kêu gọi ăn uống cực đoan, mà là một bước điều chỉnh tư duy dinh dưỡng ở cấp độ chính sách y tế công cộng.

Điều quan trọng nhất trong tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ vẫn là:

Ăn thực phẩm thật.

Ăn đa dạng.

Ăn phù hợp với độ tuổi, thể trạng.

Chế độ cá nhân hoá.

5. Áp dụng tháp dinh dưỡng đảo ngược của Mỹ vào người Việt Nam thế nào cho đúng?

Tháp dinh dưỡng cũ không sai. Nó được xây dựng cho một bối cảnh rất khác: Con người lao động nhiều; Ăn uống đơn giản; Stress thấp; Thực phẩm ít chế biến.

Nhưng ngày nay mọi thứ đã thay đổi: Ngồi nhiều - vận động ít; Ngủ ít - căng thẳng cao; Đồ ăn luôn sẵn, chế biến sẵn dẫn đến cơ thể không còn xử lý thức ăn như trước nữa. Vì vậy tinh bột & đường không còn là nguồn năng lượng bền vững. Nếu ăn như khuyến nghị cũ, rất dễ gây mệt mỏi, tăng cân, rối loạn chuyển hoá.

Tháp dinh dưỡng mới không phải chân lý, mà là một lời cảnh báo “Không có một cách ăn cố định phù hợp cho tất cả mọi người, mọi độ tuổi, mọi giai đoạn”.

Vấn đề không nằm ở đúng - sai mà nằm ở việc áp một khuyến nghị chung cho những cơ thể rất khác nhau. Điều quan trọng nhất không phải “Ăn theo tháp nào?” Mà là quan sát cơ thể mình phản ứng thế nào với những gì mình ăn.

Dinh dưỡng chỉ đúng khi được đặt trong đúng bối cảnh sinh học của cơ thể. Cơ thể thông minh hơn chúng ta nghĩ - nó sẽ tự biết nó cần gì.

Tham khảo các sản phẩm chăm sóc sức khỏe chính hãng tại: https://edallyhanquoc.vn/thuc-pham-bao-ve-suc-khoe-edally-bh-han-quoc.html

Mọi thông tin chi tiết về sản phẩm cũng như chính sách đại lý xin vui lòng liên hệ edallyhanquoc.vn qua Hotline/Zalo: 0902.158.663 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.