Thuốc Chống Đông Máu Đường Uống - Một Số Sai Lầm Thường Gặp Khi Sử Dụng

Ai cũng biết bệnh nhân tim mạch hay phải sử dụng thuốc chống đông máu đường uống (kháng đông). Vậy nhưng để hiểu đúng về nó không hề dễ. Ngay cả các bác sĩ chuyên khoa nhiều khi cũng nhầm lẫn, dẫn đến hiệu quả điều trị không cao, thậm chí gây nguy hiểm cho người bệnh.

Dưới đây là tóm tắt một số sai lầm và khó khăn trong việc sử dụng thuốc chống đông máu đường uống trên thực tế lâm sàng ở Việt Nam theo chia sẻ của PGS.TS.BS Nguyễn Lân Hiếu - Bệnh Viện Đại Học Y Hà Nội.

Thuốc chống đông máu đường uống và một số sai lầm thường gặp khi sử dụng

1. Cần phân biệt thuốc chống đông máu đường uống và thuốc chống ngưng tập tiểu cầu

Chúng ta cần phân biệt thuốc chống đông đường uống với thuốc chống ngưng tập tiểu cầu. Cụ thể:

Thuốc chống đông máu đường uống:

Thuốc chống đông đường uống (gồm 2 loại là kháng Vitamin K tổng hợp và kháng đông đường uống thế hệ mới - NOAC), có tác dụng ngăn hình thành cục máu đông trong buồng tim và các mạch máu.

Thuốc chống ngưng tập tiểu cầu:

Thuốc chống ngưng tập tiểu cầu Aspirin, Clopidogrel hay Ticagrelor) giúp máu không đông lại tại những vết nứt vỡ của thành mạch.

Nói đơn giản: thuốc chống đông “đánh thẳng” vào nhà máy sản xuất cục máu đông, còn thuốc chống ngưng tập tiểu cầu giống như “lực lượng vệ sinh” làm sạch lòng mạch máu.

Vậy nên, dùng thuốc chống đông phức tạp hơn rất nhiều cả về chỉ định, theo dõi và chỉnh liều. Trong khi Aspirin có thể mua dễ dàng ở “siêu thị” và được dùng dự phòng cho bất cứ ai có yếu tố nguy cơ xơ vữa mạch máu (nếu không có chống chỉ định).

2. Thuốc chống đông máu đường uống loại kháng Vitamin K tổng hợp luôn điều trị bằng liều 1 mg liệu có đúng?

Điều này hoàn toàn do thói quen. Không rõ từ khi nào, các bác sĩ hay bẻ viên Sintrom (Acenocoumarol) hoặc Warfarin (Coumadin) ra làm liều khởi trị 1 mg. Thực tế phải cá thể hoá theo từng người bệnh: tuổi tác, cân nặng, mức độ bệnh (kích thước buồng tim, loạn nhịp hoàn toàn hay không hoàn toàn…). Nhiều khi phải chia nhỏ đến 1/8 viên, hoặc uống xen kẽ: ngày 1/2, ngày 1/4, thậm chí lúc 3/8, lúc 3/4 viên… Càng chi tiết càng dễ tìm được liều phù hợp nhất. Vì vậy, đừng ngạc nhiên khi bác sĩ “lọ mọ” dò liều - đó mới là bác sĩ tốt của bạn.

3. Thuốc chống đông máu đường uống thế hệ mới không cần theo dõi xét nghiệm đông máu?

Nguyên tắc là đúng, nhưng thực tế nếu có đáp ứng bất thường như chảy máu chân răng, xuất huyết dưới da… thì rất cần xét nghiệm và khám chuyên khoa. Tôi đã gặp không ít trường hợp chảy máu nội tạng như tràn máu khớp gối, xuất huyết dạ dày, thậm chí xuất huyết não, mà khởi phát chỉ từ những triệu chứng chảy máu rất mơ hồ khi sử dụng NOAC!

4. Khi dùng thuốc chống đông máu đường uống tuyệt đối không được ăn cải xanh?

Đây là hiểu nhầm thú vị. Hầu hết sách vở đều nhắc đến hạn chế thực phẩm nhiều Vitamin K như rau cải xanh, cải xoăn, đậu nành, gan động vật, trứng, trái cây sấy khô và các loại dầu ôliu… Tuy nhiên, đó là khi dùng thuốc kháng Vitamin K mà hiệu quả chưa đạt. Ngược lại, nếu ngưỡng INR quá cao, đôi khi tôi lại khuyên bệnh nhân ăn thêm cải xanh.

5. Dùng thuốc chống đông máu đường uống thì không được làm thủ thuật như nhổ răng, làm implant…?

Điều này không đúng. Nếu có thủ thuật theo lịch, bác sĩ sẽ ngừng thuốc đường uống, cho tiêm thuốc chống đông có thời gian bán huỷ ngắn (như Enoxaparin) trong vài ngày, sau đó ngừng tiêm trước thủ thuật 12 giờ để tiến hành bình thường.

Trong trường hợp cần mổ cấp cứu, chúng tôi còn có các thuốc trung hoà (antidote): với kháng Vitamin K thì tiêm Vitamin K; với Heparin có Protamin Sulfat; với NOAC dabigatran có Idarucizumab.

6. Thuốc chống đông máu đường uống không nên dùng liên tục mà nên có thời gian tạm nghỉ, hoặc nếu quên có thể uống bù hôm sau?

Đây là sai lầm nghiêm trọng nhất. Không uống thì có thể chưa gặp biến chứng ngay, nhưng đang uống mà dừng sẽ gây hiện tượng tăng đông đột ngột (thrombosis rebound). Thuốc chống đông, cũng như các thuốc tim mạch khác, nếu quên tuyệt đối không được uống bù vào ngày hôm sau - tôi xin nhấn mạnh điều này.

Ngoài ra, để làm sạch mạch máu và ngăn ngừa hình thành cục máu đông hiệu quả, người bệnh nên chủ động bổ sung mỗi ngày 2 viên Tinh dầu thông đỏ Edally Pine Needle Capsule mỗi ngày.

Vài điều dài dòng xin chia sẻ cùng nhân viên y tế, gia đình và người bệnh đã, đang và sẽ sử dụng loại thuốc ngày càng trở nên thông dụng này.

Tham khảo các sản phẩm chăm sóc sức khỏe chính hãng tại: https://edallyhanquoc.vn/thuc-pham-bao-ve-suc-khoe-edally-bh-han-quoc.html

Mọi thông tin chi tiết về sản phẩm cũng như chính sách đại lý xin vui lòng liên hệ edallyhanquoc.vn qua Hotline/Zalo: 0902.158.663 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.

Nguồn: PGS.TS.BS Nguyễn Lân Hiếu - Bệnh Viện Đại Học Y Hà Nội