Hướng Dẫn Điều Trị Nhiễm Toan Ceton Do Đái Tháo Đường

Nhiễm toan cetone do đái tháo đường (diabetic ketoacidosis - DKA) là một tình trạng nguy hiểm, cần phải được điều trị ngay lập tức.

So với Hướng dẫn năm 2009 của ADA thì Hướng dẫn mới dựa trên đồng thuận của ADA, EASD và AACE sắp được công bố có một số điểm cập nhật trong Hướng dẫn điều trị về đái tháo đường có nhiễm toan ceton và tăng áp lực thẩm thấu như sau:

Một số điểm mới trong Hướng dẫn điều trị về đái tháo đường có nhiễm toan ceton và tăng áp lực thẩm thấu

1. Các nguyên nhân chính gây nhiễm toan ceton ở bệnh nhân đái tháo đường

Các nguyên nhân chính gây nhiễm toan ceton ở bệnh nhân đái tháo đường (DKA) là khởi phát bệnh đái tháo đường, nhiễm khuẩn và bỏ điều trị insulin.

2. Định nghĩa mới về nhiễm toan ceton ở bệnh nhân đái tháo đường

Nhiễm toan ceton ở bệnh nhân đái tháo đường có thể xuất hiện ở mức đường huyết 11,1 mmol/L thay vì 13,9 mmol/L như trước đây.

Nhưng nếu bệnh nhân đã được chẩn đoán đái tháo đường thì nhiễm toan ceton có thể xuất hiện ở bất kỳ mức đường huyết nào. Lý do là có khoảng 10% bệnh nhân bị nhiễm toan ceton mà đường huyết bình thường có nguyên nhân do dùng thuốc ức chế SGLT-2.

3. Cách đánh giá mức độ nhiễm toan ceton ở bệnh nhân đái tháo đường

Để đánh giá mức độ nhiễm toan ceton: Nên sử dụng xét nghiệm beta-hydroxybutyrate, ngưỡng là ≥ 3,0 mmol/L, hoặc ceton niệu 2 (+) trở lên.

Định nghĩa toan ceton chuyển hóa là pH < 7,3 và/hoặc bicarbonate < 18 mmol/L (trước đây là 15).

Nhiễm toan ceton ở bệnh nhân đái tháo đường vẫn được chia làm 3 mức độ nhẹ - vừa và nặng như cũ nhưng có Hướng dẫn điều trị riêng cho từng mức độ (khác năm 2009).

4. Cách chẩn đoán nhiễm toan ceton tăng áp lực thẩm thấu ở bệnh nhân đái tháo đường

Chẩn đoán tăng áp lực thẩm thấu vẫn sử dụng ngưỡng đường huyết 600mg/dL (33,6 mmol/L) nhưng áp lực thẩm thấu hiệu dụng giảm từ 320 xuống 300 mOsml/L.

5. Điều trị nhiễm toan ceton ở bệnh nhân đái tháo đường

Điều trị bao gồm: Truyền dịch, Insulin và bù Kali.

Điều trị Bicarbonate bị loại khỏi phác đồ và đưa xuống thành 1 dòng lưu ý ở cuối là cân nhắc dùng khi pH < 7,0.

Truyền dịch: Truyền glucose khi đường huyết xuống < 13,9 mmol/L để ngăn ngừa hạ đường huyết.

Các trường hợp nhiễm toan ceton nhẹ có thể điều trị bằng insulin tiêm dưới da nhưng nếu là nhiễm toan ceton vừa và nặng thì bắt buộc phải truyền insulin tĩnh mạch.

Có 2 lựa chọn điều trị insulin cho bệnh nhân tăng áp lực thẩm thấu: Truyền dịch trước và cho insulin liều thấp cố định sau; hoặc truyền đồng thời dịch và insulin.

5.1. Tiêu chuẩn hết nhiễm toan ceton (DKA) ở bệnh nhân đái tháo đường:

pH ≥ 7,3 hoặc bicarbonate > 18 mmol/L, ceton máu < 0,6 mmol/L và glucose lý tưởng là < 11,1 mmol/L.

5.2. Tiêu chuẩn hết tăng áp lực thẩm thấu (ALTT) ở bệnh nhân đái tháo đường:

ALTT < 300 mOsmol/L; đường huyết < 13,9 mmol/L, đái được > 0,5 mL/kg/h, và ý thức được cải thiện.

Hướng dẫn chuyền điều trị từ insulin tĩnh mạch sang insulin dưới da, và khi nào ra viện được.

Không khuyến cáo sử dụng thuốc ức chế SGLT-2 cho những bệnh này trong thời gian nằm viện.

Ngăn ngừa các biến chứng của nhiễm toan ceton và tăng áp lực thẩm thấu.

Giáo dục có vai trò cực kỳ quan trọng để ngăn tái phát nhiễm toan ceton và tăng áp lực thẩm thấu.

Mọi thông tin chi tiết xin vui lòng liên hệ edallyhanquoc.vn qua Hotline/Zalo: 0902.158.663 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.