Một Số Nghiên Cứu Nổi Bật Được Công Bố Tại Hội Nghị Đái Tháo Đường Châu Âu Lần Thứ 61 - Tháng 9/2025

Hội nghị thường niên của Hội nghị đái tháo đường châu Âu (European Association for the Study of Diabetes - EASD) năm 2025 - lần thứ 61 - được tổ chức tại Vienna, Áo, từ 15-19 tháng 9/2025, thu hút hơn 14.000 người tham dự gồm các chuyên gia nội tiết, tim mạch, ung thư, nhà nghiên cứu lâm sàng, và đại diện công nghiệp dược phẩm.

Hội nghị này là nơi trình bày các thử nghiệm lâm sàng giai đoạn cuối, phân tích dữ liệu lớn, và các nghiên cứu cơ bản có thể thay đổi thực hành lâm sàng trong điều trị đái tháo đường và bệnh liên quan.

Một số nghiên cứu nổi bật được công bố tại Hội nghị đái tháo đường châu Âu lần thứ 61 - tháng 9/2025

1. Hút thuốc và nguy cơ đái tháo đường típ 2

Hút thuốc làm tăng nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường típ 2.

Hút thuốc nhiều làm tăng nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường típ 2, xét trên tất cả các khía cạnh kháng insulin, thiếu insulin, béo phì hay tuổi tác.

Mối liên quan mạnh nhất là kháng insulin nặng. Hút thuốc lá gây giảm độ nhạy insulin, dẫn đến đái tháo đường típ 2.

Những người có khuynh hướng di truyền mắc bệnh đái tháo đường típ 2 hoặc thiếu insulin dường như đặc biệt dễ bị tổn thương trước các tác động bất lợi của việc hút thuốc.

Những phát hiện này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cai thuốc lá trong phòng ngừa bệnh đái tháo đường típ 2.

2. Sử dụng Cần sa và nguy cơ mắc đái tháo đường típ 2

Một nghiên cứu lớn từ châu Âu và Mỹ đã so sánh nhóm người có sử dụng cần sa với những người trưởng thành khỏe mạnh không có tiền sử lạm dụng chất gây nghiện.

Người sử dụng cần sa có nguy cơ phát triển bệnh đái tháo đường típ 2 trong vòng 5 năm cao gấp gần 4 lần so với những người không sử dụng chất này.

Những phát hiện này nhấn mạnh sự cần thiết phải giáo dục cộng đồng về rủi ro của việc sử dụng cần sa và theo dõi chuyển hóa định kỳ cho những người sử dụng.

3. Mối liên hệ giữa bệnh đái tháo đường và Trầm cảm

Nghiên cứu đã kiểm tra mối liên hệ hai chiều giữa các triệu chứng trầm cảm và bệnh đái tháo đường ở những người trên 50 tuổi tại 18 quốc gia.

Mắc bệnh đái tháo đường làm tăng 48% khả năng mắc trầm cảm nặng, bất kể quốc gia cư trú. Hay nói cách khác là mối liên hệ giữa bệnh đái tháo đường và trầm cảm tương tự nhau trên khắp châu Âu.

Ngược lại, điểm số cao về nguy cơ trầm cảm làm tăng 15% khả năng xuất hiện bệnh đái tháo đường.

4. Đái tháo đường típ 2 có thể làm tăng gấp đôi nguy cơ nhiễm trùng huyết (Sepsis)

Những người bệnh đái tháo đường típ 2 có nguy cơ mắc nhiễm trùng huyết (sepsis) gấp đôi trong một nghiên cứu lớn dựa trên cộng đồng. Sự khác biệt này lớn hơn ở những bệnh nhân ≤ 60 tuổi.

Hút thuốc, lượng đường trong máu cao và các tình trạng mãn tính khác đóng là những yếu tố nguy cơ bị nhiễm trùng huyết ở những người mắc bệnh đái tháo đường típ 2.

5. Cảnh báo về phụ nữ mắc đái tháo đường típ 2 sử dụng liệu pháp hormon thay thể (HRT) đường uống

Phụ nữ mắc bệnh đái tháo đường típ 2 sử dụng miếng dán liệu pháp thay thế hormone (HRT) phải đối mặt với nguy cơ tim mạch cao hơn so với phụ nữ không mắc đái tháo đường sử dụng HRT, phản ánh nguy cơ rủi ro tiềm ẩn của họ.

Trong số những phụ nữ mắc bệnh đái tháo đường típ 2, miếng dán HRT không làm tăng nguy cơ đông máu hoặc đột quỵ.

Miếng dán HRT có nguy cơ tim mạch thấp hơn so với HRT đường uống, cung cấp một lựa chọn an toàn hơn cho phụ nữ mắc bệnh đái tháo đường típ 2.

6. Một nửa số người bệnh đái tháo đường ngừng dùng thuốc giảm cân phổ biến trong vòng một năm

Cứ hai người bắt đầu sử dụng semaglutide để giảm cân ở Đan Mạch thì có một người ngừng điều trị trong vòng một năm.

Các yếu tố liên quan với việc ngừng thuốc sớm là: trẻ tuổi hơn, là nam giới, đến từ các khu vực thu nhập thấp, có các vấn đề sức khỏe mãn tính khác, và có tiền sử các vấn đề tiêu hóa hoặc tâm thần.

7. Nghiên cứu tại Anh cho thấy lợi ích tiềm năng của tirzepatide ở bệnh nhân đái tháo đường típ 1

Nghiên cứu ở những bệnh nhân đái tháo đường típ 1, tirzepatide an toàn và thường được dung nạp tốt.

Các lợi ích lâm sàng đáng kể bao gồm giảm cân, giảm nhu cầu insulin và cải thiện các chỉ số đường huyết, mà không làm tăng tỷ lệ hạ đường huyết. Tuy nhiên cần có dữ liệu xác định từ các thử nghiệm đối chứng ngẫu nhiên ở bệnh đái tháo đường típ 1 để xác nhận những kết quả này.

8. Tirzepatide cải thiện kiểm soát đường huyết ở thanh thiếu niên mắc đái tháo đường típ 2 được kiểm soát không đầy đủ bằng các liệu pháp hiện có

SURPASS-PEDS là một thử nghiệm Giai đoạn 3, mù đôi, đối chứng với giả dược, tiếp theo là một giai đoạn mở rộng mở trong đó tất cả các bệnh nhân tham gia đều được dung tirzepatide.

Tirzepatide đã chứng minh sự cải thiện đáng kể trong việc kiểm soát đường huyết và chỉ số BMI so với giả dược. Những tác dụng này được duy trì trong hơn 1 năm.

Hồ sơ an toàn của tirzepatide phù hợp với hồ sơ được báo cáo ở người lớn.

9. Các thuốc mới điều trị bệnh Béo phì ở người đái tháo đường

Dưới đây là tổng hợp chuyên sâu, cập nhật về các thuốc mới điều trị béo phì ở người có đái tháo đường tập trung những thuốc/đột phá mới như:

9.1. Orforglipron, chất chủ vận thụ thể GLP-1 không peptide, phân tử nhỏ (Nghiên cứu ATTAIN-1; Wharton et al, 2025a) điều trị bệnh Béo phì ở người đái tháo đường:

Liều dùng uống hàng ngày mà không có hạn chế về thức ăn hoặc đồ uống.

Mức giảm cân trung bình so với giả dược ở tuần thứ 72: 9.1% với liều tối đa 36 mg.

Nhóm phụ được đánh giá bằng DEXA:

• Nhóm Orforglipron gộp chung: Giảm trung bình 13.8% mỡ, 4.5% khối lượng cơ nạc, 19% khối lượng mỡ nội tạng.

• Nhóm giả dược: Giảm 1.7% mỡ, 0.3% khối lượng cơ nạc, 7.4% khối lượng mỡ nội tạng.

• Orforglipron cũng đang được nghiên cứu cho bệnh tiểu đường loại 2, giảm bệnh tim mạch, thoái hóa khớp và ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn.

9.2. Semaglutide đường uống 25 mg (Nghiên cứu OASIS 4) và 50 mg (Nghiên cứu OASIS 1) điều trị bệnh Béo phì ở người đái tháo đường:

Liều dùng uống hàng ngày khi đói, và không ăn, uống hoặc dùng thuốc khác trong ít nhất 30 phút.

OASIS 4: Liều 25 mg - Giảm cân trung bình so với giả dược 11.4% ở tuần 64 và cải thiện điểm số chất lượng cuộc sống.

OASIS 1: Liều 50 mg - Giảm cân trung bình so với giả dược 12.7% ở tuần 68.

9.3. Semaglutide tiêm dưới da 7.2 mg (Thử nghiệm STEP UP; Wharton et al, 2025b) điều trị bệnh Béo phì ở người đái tháo đường:

Tiêm dưới da mỗi tuần một lần, tăng từ 2.4 mg lên 7.2 mg.

Liều 7.2 mg vượt trội hơn so với giả dược: Giảm cân trung bình 18.7% so với 3.9% ở nhóm giả dược trong 72 tuần.

Liều 7.2 mg cũng vượt trội hơn so với 2.4 mg:

• Giảm cân thêm trung bình 3.1%.

• Khả năng đạt được mức giảm cân cao hơn (ví dụ: 15%, 20% và 25%) cao hơn.

• Khả năng đạt được sự thuyên giảm tiền tiểu đường cao hơn (kết quả sau thử nghiệm, do đó chỉ mang tính thăm dò).

9.4. Cagrilintide 2.4 mg mỗi tuần một lần điều trị bệnh Béo phì ở người đái tháo đường:

Cagrilintide là một chất tương tự amylin tác dụng kéo dài, một loại hormone gây no liên quan đến lượng thức ăn, trọng lượng cơ thể và đường huyết, ảnh hưởng đến điều chỉnh sự thèm ăn. Do đó, nó mang lại một cơ chế giảm cân khác so với các loại thuốc chủ vận GLP-1 RA.

Khi dùng đơn trị liệu trong nghiên cứu REDEFINE 1 (Garvey et al, 2025), cagrilintide 2.4 mg đạt được mức giảm cân trung bình điều chỉnh theo giả dược là 9.5% ở tuần 68.

31.6% người dùng đạt được mức giảm cân ít nhất 15%, so với chỉ dưới 5% ở nhóm giả dược.

Tham khảo các sản phẩm chăm sóc sức khỏe chính hãng hỗ trợ điều trị bệnh hiệu quả tại: https://edallyhanquoc.vn/thuc-pham-bao-ve-suc-khoe-edally-bh-han-quoc.html

Mọi thông tin chi tiết về sản phẩm cũng như chính sách đại lý xin vui lòng liên hệ edallyhanquoc.vn qua Hotline/Zalo: 0902.158.663 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.

Nguồn: BS Nguyễn Quang Bảy - Khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Bạch Mai